L.K. vraagt:
Onlangs heeft een Nederlands bemiddelingsbureau mij benaderd voor een freelance opdracht van één jaar. Ik heb acht jaar ervaring in embedded-softwareontwikkeling en werk momenteel in vast dienstverband. Jammer genoeg worden mijn werkzaamheden voor mijn huidige werkgever binnenkort waarschijnlijk minder interessant omdat het nu lopende project in een andere fase komt. Ik moet me dan op de ontwikkeling van internetsoftware richten, een beduidend minder spannend onderwerp in vergelijking met wat ik tot nu toe heb gedaan. Vandaar dat ik me aan het oriënteren ben op een carrière als zelfstandige. Voordat ik daadwerkelijk start als freelancer, lijkt het mij verstandig de zaken eens op een rijtje te zetten. Om te beginnen, denk ik dat een uurtarief van 55 euro passend is. Verder heb ik een Verklaring Arbeidsrelatie (Var) nodig en moet ik aan de eisen van de Nederlandse belastingdienst voldoen. Een nadeel van het op eigen houtje starten als zzp’er is dat ik de Nederlandse taal nog niet goed beheers. De communicatie met overheidsinstellingen is daarom best lastig. Een andere mogelijkheid is om via een Poolse kapstokfirma aan de slag te gaan. Dat zou echter flinke administratieve rompslomp en vertraging met zich meebrengen. Deze optie is daarom op korte termijn niet haalbaar. Het aanbod van dat Nederlandse bemiddelingsbureau komt mij dus heel goed uit. Bovendien gaat het om hoog gekwalificeerd werk voor een bekende marktpartij. Daarmee kan ik mijn cv flink opkrikken. Nu vraag ik me af op welk salaris of uurtarief ik zou moeten inzetten. Mijn huidige basissalaris bedraagt 60.450 euro per jaar inclusief vakantietoeslag. Daarnaast ontvang ik maandelijks honderd euro als bijdrage voor medische kosten, een privépensioenplan van 6,5 procent en een jaarlijkse reiskostenvergoeding van dertienhonderd euro in totaal. Ook krijg ik een bonus, het afgelopen jaar acht procent. Alles bij elkaar kom ik aan zo’n zeventigduizend euro per jaar. De headhunter antwoordt:
Wanneer jouw huidige salaris inderdaad zestigduizend euro plus bonus is, dan heb je het goed voor elkaar na zo’n korte carrière in Nederland. Je bent ongetwijfeld een breed inzetbare software-ingenieur met een uitstekend niveau. Het is nog de vraag of het mogelijk is dit salaris ook te bemachtigen voor de specialistische opdracht waarvoor je bent benaderd. Ondanks je brede achtergrond voldoe je namelijk beslist niet aan alle gestelde functie-eisen. Ik zal niet in details treden, maar de opdracht heeft voor jou ook een duidelijke kant van learning on the job. Je zult in vrijwel alle stadia van het softwareontwikkeltraject een beroep moeten doen op je collega’s. Daardoor moeten deze ervaren engineers van hun eigen projecten worden gehaald. Of de opdrachtgever dat wenselijk vindt? Je gebrek aan ervaring heeft zeker ook een directe relatie met het voor jou te betalen tarief. Voor deze klus ben je nu eenmaal geen senior softwareontwikkelaar. Het salaris ofwel tarief waar jij van uitgaat, opgehoogd met de bureauopslag, suggereert dat echter wel degelijk. Overigens moet je je realiseren dat het door jou geopperde tarief van 55 euro bij het standaard aantal uren per jaar van 1660 weliswaar dicht bij je totale huidige inkomen ligt, maar dat je als zelfstandige ook risicodrager bent. Denk aan ziekte en diverse ongemakken zoals stakingen van het openbaar vervoer of andere redenen voor onvrijwillig niet-declarabele uren. Verschillende verzekeringen vallen qua kosten individueel een stuk hoger uit dan in een collectief, of ze worden bijna onbetaalbaar. Ook krijg je nieuwe kosten als gevolg van de belastingwetgeving zoals de inschrijving bij de Kamer van Koophandel en de kosten voor de (voor jou onmisbare) boekhouder. Eigenlijk schiet je financieel niets op met het door jou geambieerde zelfstandig ondernemerschap, dunkt mij. Al met al zul je met deze opdracht een stap terug moeten doen in het uurtarief dan wel je salaris. Heb je hier moeite mee, dan doe je er goed aan om een beter passende functie te zoeken. Als ik jou echter juist heb ingeschat, wil jij de kans om in deze technologie een toekomst op te bouwen beslist niet laten schieten.