Ik let altijd een beetje op Philips, in binnen- en buitenland. Ik weet niet waarom. Aan de ene kant denk ik dat ik graag trots wil zijn op een Nederlandse achievement. Aan de andere kant heb ik een getroebleerde verstandhouding met die jongens. Ik houd van ze, maar vond ze vaak ook raar. Op mijn zestiende kocht ik mijn eerste stereo-installatie, een Luxman, bij een hifispecialist zoals die er in de zeventiger jaren veel waren. Sony lag daar ook in de schappen, in de min of meer high-end. Philips niet. Dat stond in suffige witgoedwinkels en supermarkten met dingen die er hetzelfde uitzagen maar verschillende namen en prijzen hadden. Aristona en zo. Het design was ook niet echt aansprekend. Vond ik maar raar. Waarom je hifi-lifestylemerk positioneren tussen wasmachines en strijkijzers? Geen van de hifi-enthousiastelingen die ik kende, had iets van Philips. De computertijd kwam en Philips lanceerde de P2000, een soort Atari met cassettes, de P2000C met het CP/M-besturingssysteem en de Yes, een MSDos-machine die niet honderd procent IBM-pc-compatibel was. Als je een beetje ‘auf der höhe der Zeit’ was, kocht je zoiets niet. ‘A commercial failure’, zoals Wikipedia over de Yes zegt. Ik vond het allemaal maar een beetje raar. Op een gegeven moment werkte ik bij een bedrijf waar we een project wilden doen met machinevision. Wie bel je dan voor cameraspul? Philips natuurlijk. Nou, ze hadden wel een club die zich daarmee bezighield, maar de camera moest je kopen via de ‘lampen- en installatiegroothandel’ Technische Unie. Uiteraard wisten ze daar van toeten noch blazen: ‘Wa wilde gij bestelle?’ Daar voelde ik me erg ongemakkelijk bij, en ik vond het raar. Toen was daar de Trimedia, een VLIW-processor die zijn tijd ver vooruit was. Daar wilden we wel eens iets mee doen. Een ontwikkelkitje kostte echter duizenden guldens en heel makkelijk maakten ze het voor ons ook niet om er eentje te bestellen. Ons enthousiasme voor de Trimedia daalde al snel tot onder het vriespunt. Rare actie om zo een best exotische processor te pushen bij de hardwaregoegemeente. Philips begon met mobiele telefoons, dus mochten ze niet ontbreken op de 3GSM-telecombeurs in Cannes. Iedereen pakte daar duur uit, met grote jachten in of bij de haven. Dat hoorde erbij. Het bootje van Philips was echter nogal sjofel. Het jaar erna hadden ze zelfs geen bemenste stand meer, maar vitrines met hun telefoons en een hostess erbij die van niks wist. Rare manier om je binnen te vechten in een markt waarin Nokia met enorme budgetten heer en meester was. NXP deed dat jaren later stukken beter met een mooie stand, flair en geschoolde gesprekspartners. Twee jaar geleden was ik als journalist op de Light+Building-beurs in Frankfurt. Enorme en dus ook dure Philips-stand. Ik stelde een meer technisch vraagje over ledverlichting. De Philips-mevrouw wist het niet en kon me ook niet doorverwijzen. Op de Osram-stand hadden ze evenmin een antwoord op mijn technische vraagje, maar daar regelden ze wel dat Herr Doktor even kwam om mij verder te helpen. Raar van Philips om de pers zo te woord te staan. Een dik jaar later was ik als consument bij een koopjeswinkel in Berlijn. Daar stonden Philips-tv’s in een soort demomodus met allerlei tekst in beeld. In het Duits natuurlijk, maar overal waar een umlaut zou moeten staan, toonden ze rare tekens. Plaatsvervangende schaamte. En ik vond het raar.
Onlangs testte Vrij Nederland een leeslampje van Philips. Het oordeel was vernietigend: ‘Blijft duister waarom er grondstoffen worden verspild aan dit ding?’ Dat is toch raar, dat je zoiets met je merk wilt associëren? Philips heeft succes met de Senseo. Dat willen ze ook wel in het hogere marktsegment, maar wat doen ze als dat na jaren nog niet gelukt is? Ze kopen het nogal slaperige en ietwat knutselige Saeco. In mijn ogen niet een merk dat qua vorm en implementatie passie voor koffie en machinekwaliteit uitstraalt. Hadden ze Jura niet kunnen kopen? Raar. Op CNN en allerlei buitenlandse sites zie ik plotseling banners met companion-producten van Philips voor de Ipod en Iphone. Bowers & Wilkins heeft die al jaren. Waarom komt Philips daar nu pas mee? Vreemd.
Philips lanceert het Ecovision-programma van ’s werelds groenste televisies en amper twee jaar later doen ze de hele tv-boel over aan TP Vision omdat ze er geen rode cent aan kunnen verdienen. Er zijn geruchten dat Apple juist in televisies wil gaan. Het zou me niets verbazen als dat gewoon een doorslaand succes wordt. Afgelopen jaar. De kerncentrales in Duitsland staan ter discussie. Bij onze oosterburen schreeuwen ze moord en brand en zien ze de lichten al letterlijk doven. De top van Siemens trommelt de pers op om te melden dat ze wel willen helpen met energiebesparende producten. Nogal wiedes, ze ruiken omzet. En Philips? Daar houden ze zich stil, alsof het helemaal langs hen heen is gegaan. Waarom scoort Philips zelfs bij zo een open doel niet? Ik zou als topman direct publiekelijk mijn steun hebben aangeboden aan Frau Merkel om nieuwe energiezuinige verlichting te pushen. Zelfs al levert het weinig orders op omdat de Duitsers enigszins chauvinistisch voor hun eigen producten kiezen, als marketing en pr is het goud waard. Zeker, het is allemaal subjectief, mijn wijze van kijken, maar voor mij is Philips zijn ziel en bezieling helemaal kwijt. Ik zou graag een succesvol Philips zien. Een Philips waar ik trots op kan zijn. Een Philips dat er modern en dwars tegenaan gaat, dat meer beslist vanuit de buik in plaats van eerst uitgebreid onderzoek te doen, te twijfelen en achter de markt aan te hobbelen. Een Philips dat snel en agile kansen ziet en grijpt. Was de oude heer Philips niet een verkoper pur sang, altijd en route? Waar is die spirit? Waar zijn die vele honderden dames en heren die er in het blauw op uit trekken om bij Jan en alleman ledverlichting te pushen? Deze en andere gedachten dwarrelen door mijn hoofd terwijl de ICE mij met gezwinde spoed naar Frankfurt brengt voor mijn bezoek aan de Light+Building van dit jaar. Philips heeft daar wederom een enorme stand. Nu kan ik echter geen enkele faux pas ontdekken. Medewerkers zijn er als de kippen bij om mij iets te vertellen over de vele ledproducten, daarbij zelfs iets van trots en zelfbewustzijn uitstralend. Ook de vele mogelijkheden en toepassingen van halfgeleiderverlichting komen goed over het voetlicht. Zou het dan toch nog wat worden met die rare jongens? Zouden ze op de Light+Building de eerste stapjes hebben gezet naar een nieuw Philips? Er is in ieder geval weer elan. Too little too late? Is het genoeg om het ledgevecht te overleven dat nu op alle fronten in alle hevigheid losbarst? Ik weet het niet. Ik hou mijn hart vast, maar dat hart is wel weer gevuld met een beetje hoop. Kom op Frans! Ondanks al die rare fratsen hou ik toch van jullie.